چگونه صبور باشیم؟ یکی از اولین مفاهیمی که تو روانشناسی یاد داده می شه جعبه اسکینر هست. اسمش آدم رو یاد فیلم اره (SAW) میندازه، اما جعبه اسکینر در واقع یه روش روانشناختی از زمان های قدیم هست، زمانی که زنان باردار الکل مصرف می کردن و شکنجه موش ها واسه پیشرفت علم کار نرمالی بود.

جعبه اسکینر اینطوری کار می گرد: یه موش رو داخل په جعبه که یه اهرم و یه کاسه غذا داشت میذاشتن. موش دور تا دور جعبه رو بو می کشید و هیچ ایده ای نداشت اوضاع از چه قراره. در نهایت به صورت کاملا اتفاقی اهرم رو فشار می داد و یه تکه شیرینی میفتاد تو کاسه. خب همه می دونیم موش ها عاشق خوردن هستن، بنابراین خیلی سریع یاد می گرفت که فشار دادن اهرم مساویه با دریافت غذای خوشمزه. واسه همین هم اهرم رو پشت سر هم فشار میده و فشار میده و فشار…

از اینجا به بعد رو خوب بهش دقت کنید. اما از یه جایی به بعد وقتی موش اهرم رو فشار میده، دیگه بهش جایزه نمیدن. موش از کوره در میره و اهرم رو بارها و بارها و بارها فشار میده تا غذایی که لیاقتش رو داره رو بگیره. در نهایت خسته و نا امید، تسلیم سرنوشت میشه و به این نتیجه میرسه زندگی عجب چیز مزخرفیه، همه چیزش دروغه…

جعبه اسکینر یه موضوع اساسی رو در رفتار ما انسان ها هم نشون میده:

اگه یه چیزی احساس خوبی بده، اون قدر تکرارش می کنیم که در نهایت در ما احساس «استحقاق» اون چیز لذت بخش شکل می گیره.

حالا این یعنی چی؟ پیش فرض ذهنی ما آدم ها براساس تنظیمات کارخانه اینه که وقتی از انجام یه کاری لذت می بریم، بعد یه مدتی این تصور در ما ایجاد میشه که ما لیاقت پاداش داریم و این اصلا انتظار زیادی نیست. به همین دلیل وقتی اون پاداش از ما گرفته میشه، خشمگین میشیم. یعنی واقعا چرا به این موجود لوس و ننر صفت اشرف مخلوقات رو دادن!

امروزه زندگی پر از جعبه اسکینره. همینجوری همش دور و برمون پر از چیزای شبیه به جعبه اسکینره! به عنوان مثال، گوشی شما یه جعبه اسکینره، تلویزیون یه جعبه اسکینره.

چیزی که می خوام بگم اینه که تو زندگی مدرن امروز، با فشار دادن یه دکمه کمی لذت دریافت می کنیم. هر چی بیشتر از این لذت ها دریافت کنیم، وقتی پاداش دریافت نمی کنیم، صبرمون رو بیشتر از دست میدیم. آه راننده تاکسی چقدر فس فس رانندگی می کنه، پیتزایی که سفارش داده بودم پنج دقیقه دیرتر از چیزی که قرار بود برسه رسید و … .

خیلی ها صبور بودن رو با توانایی انتظار برای چیزی اشتباه می گیرن، اما این درست نیست. صبر فقط توانایی انتظار برای پاداش نیست، نگرشیه که ما درباره پاداش داریم. مثلا شما ممکنه بتونین برای پیتزایی که یه ساعت و نیم پیش سفارش دادین منتظر بمونین، اما به دو روش می تونین منتظر بمونین:

  1. صبورانه: با آرامش به کارتون برسین، کتاب بخونین و از زمانی که منتظر رسیدن پیتزا سیر و استیک تون هستین لذت ببرین.
  2. عجولانه: دور خونه تون راه برین، هی به رستوران زنگ بزنین و از گرسنگی لباساتون رو بجوین.

قاعدتا یکی از این روش ها بهتر از اون یکی هست، بهتر برای خودتون، بهتر برای کسی که پیتزاتون رو دلیور می کنه و بهتر برای لباستون

صبر فقط توانایی انتظار برای پاداش نیست، نگرشیه که ما درباره پاداش داریم.

ما نسبت به گذشته عجول تر شدیم. می بینین، جامعه مدرن به یه جعبه اسکینر پیچیده تبدیل شده. به جای اهرم، دکمه های مجازی فشار میدیم و در هر لحظه به بی شمار محرک لذت بخش متصل میشیم. با گوشی که دستمونه به راحتی خرید می کنیم، غذا سفارش میدیم، بعضیا پورن می بینن، به هزار و یه چیز می تونیم در آن واحد متصل بشیم. خب همین یعنی آفت. یعنی اینکه مدرنیته و تکنولوژی اجازه مکث به آدم ها نمیده، اپلیکیشن ها متقاعدمون می کنن که لازم نیست صبر کنیم، هر چیزی رو که اراده کنیم، با حداکثر سرعت ممکن در اختیارمون میذارن. اما تو این اوضاع چطور میشه صبورتر باشیم؟

چطور صبور، با آرامش و خونسرد باشیم؟

یاد بگیرین آروم باشید!

فیلسوف فرانسوی پاسکال معتقده تمام مشکلات بشر از عدم توانایی در سکوت نشستن نشأت می گیره. بنابراین، بهتون توصیه می کنم زمانی رو به در سکوت نشستن اختصاص بدین. ده تا پونزده دقیقه از زمانتنون رو صبح ها بعد از بیدار شدن و شب ها قبل از به خواب رفتن به سکوت اختصاص بدين. نه تلویزیون، نه موزیک، نه موبایل و نه هیچ چیز دیگه ای. فقط شما باشین و افکارتون. پیاده روی هم خوبه، باز هم بدون تلفن، موزیک، پادکست. اونوقته که خودتون از شدت وضوح افکارتون تعجب می کنین.

نسبت به خودتون و عجول بودنتون خودآگاهی داشته باشین

آیا واقعا از این که پارتنرتون خرده نون ریخته رو کانتر شاکی هستین؟ یا احساس می کنین کسی به شما توجه نمی کنه؟ آیا واقعا از اینکه ماشین جلویی داره با سرعت خیلی کم تو خط سرعت رانندگی می کنه عصبانی هستی؟ یا چون از کارت متنفری و هر روز مجبوری باز بری سر همون کار عصبانی هستی؟ در سکوت می تونین افکارتون، احساسات واقعی تون و واکنش های خودکاری که میدین رو زیر نظر بگیرین. بخش عظیمی از عجول بودن ما از حس استحقاق ما نشأت می گیره.

چون فکر می کنیم همه چیز باید همونطوری که ما انتظارش رو داریم پیش بره. اما ما از درون بقیه خبر نداریم. شاید پارتنرتون شب قبل خوب نخوابیده و درباره قرار کاری که داره مضطربه! شاید راننده جلویی معلولیت داره و نمی تونه سریعتر از این رانندگی کنه!

ارزشی واقعی زمان رو درک کنین

انتظار چيه؟ انتظار یعنی تجربه دوره زمانی مشخص بدون هیچ پاداشی.

پاداش چیه؟ آهان تازه به اصل مطلب رسیدیم. اگه به نظرتون پاداش یه چیز بیرونیه بذارید همین جا خدمتتون بگم که با این نگرش تا آخرین روز عمرتون دردسر دارید.

اما اگه به نظرتون پاداش یه چیز درونی باشه، اگه از افکار خودتون لذت ببرین، وجود خودتون و تجربه جهان رو همونطوری که هست نظاره کنید، اون وقته که در هر لحظه و هر مکانی احساس دریافت پاداش می کنین. پاداش های واقعی تو زندگی، پاداش هایی هستن که به زندگی ما معنی میدن و معنی رو میشه در هر چیزی و هر جایی پیدا کرد.

Rate this post